Công trình lạ trong di tích lăng Thái hậu Từ Dũ: UBND TP Huế chỉ đạo gì?

Công trình lạ trong lăng Thái hậu Từ Dũ được tạm giữ nguyên hiện trạng để phục vụ người dân và du khách, nhưng phải tháo dỡ sau ngày 3/3.

Sau khi xem xét báo cáo và biên bản làm việc giữa các đơn vị liên quan, UBND TP Huế vừa có văn bản chỉ đạo giải quyết những nội dung liên quan đến việc lắp dựng các công trình tại khu vực di tích lăng vua Thiệu Trị, trong đó công trình "lạ" trước khu lăng mộ Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dũ (Thái hậu Từ Dũ triều Nguyễn - vợ vua Thiệu Trị và mẹ vua Tự Đức).

Theo đó, UBND TP Huế yêu cầu Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế nghiêm túc rút kinh nghiệm trong quá trình triển khai lắp dựng các công trình tại khu vực di tích lăng vua Thiệu Trị.

Đối với công trình nhà Hoàng ốc được dựng trên nền móng chân tảng phía trước bửu thành lăng mộ Hoàng Thái hậu Từ Dụ, UBND TP Huế thống nhất cho phép tạm thời giữ nguyên hiện trạng để phục vụ nhân dân và du khách chiêm bái trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ.

Công trình nhà Hoàng ốc trước khu lăng mộ Thái hậu Từ Dũ. (Ảnh: Nguyễn Luân)

Tuy nhiên, Trung tâm phải thực hiện tháo dỡ công trình, hoàn trả nguyên trạng mặt bằng và đảm bảo nguyên trạng di tích ngay sau ngày 15 tháng Giêng năm Bính Ngọ (tức sau ngày 3/3/2026).

Đối với công trình vào lăng vua Thiệu Trị, UBND TP Huế yêu cầu Trung tâm khẩn trương lập hồ sơ báo cáo kinh tế kỹ thuật theo đúng quy định của Luật Di sản văn hóa năm 2024 và các văn bản hướng dẫn liên quan, báo cáo Sở Văn hóa và Thể thao trình UBND TP Huế gửi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch xem xét, cho ý kiến.

Trong quá trình triển khai các hoạt động tại khu vực I di tích và khu vực tiếp giáp khu vực bảo vệ I của di tích, UBND TP Huế đề nghị Trung tâm thường xuyên phối hợp, trao đổi với Sở Văn hóa và Thể thao cùng các cơ quan, đơn vị liên quan, nhằm đảm bảo thực hiện đúng trình tự, thủ tục pháp lý theo quy định của Luật Di sản văn hóa năm 2024 và các văn bản pháp lý có liên quan.

UBND TP Huế cũng giao Sở Văn hóa và Thể thao giám sát chặt chẽ quá trình tổ chức, triển khai lắp dựng và tháo dỡ các công trình của Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, hướng dẫn đơn vị thực hiện đúng quy trình, quy định và thủ tục lấy ý kiến của các cơ quan, bộ, ngành, các nhà khoa học liên quan, bảo đảm giữ gìn các yếu tố gốc tạo nên giá trị di tích...

Trước đó, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế có báo cáo về sự việc nêu trên. Theo đó, dự án bảo tồn, tu bổ, phục hồi và tôn tạo di tích lăng Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dũ được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là UBND thành phố Huế) phê duyệt chủ trương đầu tư tại Quyết định số 3173 ngày 16/12/2020.

Ngày 8/6/2024, dự án được nghiệm thu hoàn thành, đưa vào sử dụng. Kinh phí thực hiện dự án được huy động từ nguồn tài trợ của Công ty TNHH Sản xuất Xây dựng Giao thông Tài Lộc và gia đình họ Phạm thông qua Quỹ Bảo tồn Di sản Huế; không sử dụng ngân sách nhà nước.

Toàn cảnh khu lăng mộ Thái hậu Từ Dũ. (Ảnh: Nguyễn Luân)

Tuy nhiên, điều kiện phục vụ việc thờ cúng, lễ bái ngoài trời vẫn sơ sài, chịu ảnh hưởng của mưa nắng, chưa tương xứng với khu lăng mộ của một nhân vật lịch sử, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu sinh hoạt tâm linh và tổ chức các nghi lễ truyền thống. Có nhiều ý kiến bày tỏ nguyện vọng sớm có không gian lễ bái trang nghiêm ấm cúng, không chịu nhiều tác động của thời tiết, đồng bộ với cảnh quan khu vực lăng và mong muốn đóng góp cho việc làm ý nghĩa này.

Cùng với đó, qua nghiên cứu hiện trạng nền móng, hệ chân đá táng còn nguyên vẹn, đồng thời tham khảo tư liệu lịch sử cụ thể là "Khâm định Đại Nam hội điển sự lệ tục biên hậu thứ" thì nhiều lăng triều Nguyễn có xuất hiện nhà Hoàng Ốc (phục vụ việc bày biện đồ đạc hành lễ).

Qua đối chiếu với không gian nghi lễ tại một số khu lăng tương đồng, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế nhận thấy phương án phục dựng theo hình thức nhà Hoàng Ốc tại di tích lăng Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dũ đảm bảo phù hợp với cảnh quan và tổng thể di tích.

Trong quá trình triển khai, do quá tâm huyết và mong muốn sớm đáp ứng nhu cầu có không gian chiêm bái, thực hành nghi lễ trang nghiêm đối với Nghi Thiên chương Hoàng hậu Từ Dũ (một biểu tượng của người phụ nữ Việt Nam với đầy đủ tam tòng - tứ đức), Trung tâm Bảo tồn di tích cố đô Huế thống nhất với nhà tài trợ thực hiện việc lắp ghép nhà Hoàng Ốc nêu trên.

"Công trình làm bằng gỗ lắp ghép, không phải công trình kiên cố, kết cấu linh hoạt, đặt trên hệ đá tảng kê chân còn nguyên vẹn, không đào xới nền móng, không tác động đến các yếu tố gốc của di tích, có khả năng tháo dỡ, di chuyển khi có yêu cầu", Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế khẳng định.

Đối với công trình "lạ" tại lăng vua Thiệu Trị (vị vua thứ 3 triều Nguyễn), theo lý giải của Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế, xuất phát từ thực trạng khu vực lối vào không có chỉ dẫn, không có trụ cổng, nhiều người dân, du khách khi đi qua nhưng không biết là lăng vua nên nhà hảo tâm đề nghị tài trợ kinh phí làm thêm phần cổng gỗ theo hình thức nghi môn truyền thống và treo biển đề "Lăng vua Thiệu Trị" để nhận biết và tạo vẻ trang nghiêm cho khu vực lối vào lăng (nằm ngoài khu vực bảo vệ 1).

Tuy nhiên, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cũng nhận thấy có thiếu sót và xin rút kinh nghiệm, cam kết tăng cường công tác quản lý hiện trạng khu di tích; thường xuyên theo dõi, kiểm tra tình trạng công trình nhà gỗ lắp ghép nêu trên, bảo đảm không phát sinh thay đổi về quy mô, hình thức, kết cấu và vị trí so với hiện trạng. Trường hợp có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền, Trung tâm sẽ phối hợp thực hiện việc điều chỉnh theo đúng quy định.

Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dũ (1810 - 1902) là mẹ của Hoàng đế Tự Đức (vị vua thứ 4 triều Nguyễn) và là Quý phi của Hoàng đế Thiệu Trị. Khi qua đời bà được truy tôn làm Hoàng hậu và được người đời nhớ đến với tôn hiệu Hoàng thái hậu Từ Dũ (hay Từ Dụ), nổi tiếng là người hiền đức xưa nay hiếm.

Theo: vtcnews.vn

Tin Hot 24h